• Groen!
• Religie & Filosofie
• Onderwijs!
• Schrijf!
• Idealen!
• Trouw.nl

• Registreren
• Inloggen

Het ABC van de maffia (Andrea Camilleri)

Bekijk alle berichten van joosthoutman | Waarschuw de redactie

JOOST MAG HET WETEN

joost houtman recenseert spannende boeken

“Van Afmaken tot Zondigen: het ABC van de maffia.”

 

ANDREA CAMILLERI - HET ABC VAN DE MAFFIA.

(Nieuw Amsterdam)

waardering: ****/*****

 

Begin

"AFFARI/ZAKEN. Bernardo Provenzano heeft de smaak van het zakendoen hoogstwaarschijnlijk al vroeg te pakken gekregen, in de periode dat hij als vertrouwensman van de boss Luciano Liggio uit Corleone schulden inde voor een geldtransactiekantoortje dat door de boss was opgezet, voornamelijk om misdaadgeld wit te wassen."

 

Bijna 85 is Andrea Camilleri, and still going strong. Er is nog zoveel om voor te strijden. Nog zoveel om over te schrijven. Italië is een prachtig land, dat is waar. Een natte droom vol cultuur, gastronomie en voetbal… Politiek, criminaliteit en televisie (voor de telenet-digitaalkijkers onder u: afstemmen op 180 voor Rai en 184 voor Mediaset – hilarisch!) zijn dan weer een bananenrepubliek waardig.

Het woord “maffia” komt zelden voor in Camilleri’s boeken. Het is meer een onzichtbaar altijd-aanwezig personage. “De maffia is een palm. Hij gedijt op zuidelijke bodem, maar elk jaar rukt hij wel enkele centimeters richting het noorden op.” In “Het ABC van de maffia” noemt Camilleri wel man en paard. Het is dan ook geen roman, maar een non-fictie naslagwerk over het reilen en zeilen van de – in oorsprong – Siciliaanse maffia. In korte hoofdstukken – alfabetisch gerangschikt – vertelt Camilleri hoe Bernardo Provenzano deze organisatie jaar en dag in het grootste geheim leidde.

Bernardo Provenzano – Bennie de tractor voor de vrienden – is het hoofdpersonage in dit boek. Een verdomd intrigerende man. Hij slaagde er zo maar eventjes in 43 (!) jaar lang uit de handen van de politie te blijven. In 1963 koos hij noodgedwongen voor een leven op de vlucht. Een slecht genomen pasfoto uit 1959 was dan ook het enige dat de carribinieri hadden als leidraad.

In 1974 werd hij CFO (u raggiuneri, "de boekhouder") van de maffia onder leiding van CEO Toto “Het Beest” Riina. Provenzano had het niet zo met Riina’s meedogenloze bommenterreur tegen magistraten. (Denk maar aan wat er met rechter Falcone gebeurde.)  Toen Riina in 1993 werd gearresteerd, klom Provenzano op tot capo di tutti capi. Hij koos meteen voor een andere strategie. Andea Camilleri schetst prachtig hoe duivels geslepen Provenzano te werk ging om het imago van de maffia op te poetsen. Geen scrusciu meer. geen gedoe: geen bom- of moordaanslagen meer. (Tenzij het echt moest). Provenzano koos voor een onderduikstrategie. De aanpak van de fluwelen handschoenen. Hij wilde adviezen geven... meer primus inter pares dan dictator.

Het ABC van de maffia is een wonderbaarlijke leestrip. Je begint die ultragelovige Provenzano zelfs bijna te appreciëren. Bijna. Een groot aantal lemma's hebben betrekking op de pizzini, het geniale communicatiesysteem dat Provenzano had uitgedacht. Telefoons kunnen afgetapt worden, e-mails onderschept. Dan maar piepkleine briefjes schrijven. (Er staan er enkele in het boek met alle mogelijke spelfouten mee vertaald. Provenzano was immers geen geniaal speller.) Hoe die briefjes gecodeerd worden en uiteindelijk hun bestemming bereiken is voer voor een nieuw spelprogramma à la De Mol (Woestijnvis). En is zeker heerlijk leesvoer.