• Groen!
• Religie & Filosofie
• Onderwijs!
• Schrijf!
• Idealen!
• Trouw.nl

• Registreren
• Inloggen

Goede Tijden Slechte Tijden in Meerdijk, een les voor schrijvers?

Bekijk alle berichten van Razdov | Waarschuw de redactie

“Goede Tijden Slechte Tijden in Meerdijk” (een les voor schrijvers?)

Wat ik leerzaam vind op dit moment is GTST! Als schrijver kijk je immers naar plot, karakters, monoloog en dialoog. Deze serie heeft een record aantal kijkers. ( Anderhalf miljoen) Ik vraag me af of de serie niet kenmerken heeft, waarmee de aandacht vastgehouden kan worden. Zijn het zulke goede karakters, is het zo een goed plot? Hoe zijn de dialogen? De serie heeft beslist interessante aspecten, maar die hebben volgens mij toch veel van doen met hoe de acteurs spelen en omgaan met de dialogen. De serie heeft ook trekjes waarvan ik vreemd opkeek. 

Algemene indruk afgaand op aanzien

Het mobieltje speelt een hoofdrol. Vele malen in een uitgezonden deel gaat het mobieltje over en krijgt de toeschouwer via het gesprek van het ene met het andere karakter informatie over de stand van zaken.
De kunstgreep de een door de ander te laten afluisteren op cruciale momenten, komt altijd minstens twee keer voor in een enkel deel. Altijd is er wel iemand die net toevallig hoort wat de een de ander te vertellen heeft. Staat deze of gene niet achter een pilaar mee te luisteren, dan is het wel een deur die toevallig openstaat. Deze toneeltruc ( voor zover het een truc is) komt vaak voor bij kluchten en stukken van Molière. In een boek is dit lastiger aan te geven.
Wees ook niet verbaasd als de deuren en muren meebewegen, want uiteindelijk is het hele decor waarschijnlijk van bordkarton, inklapbaar en opbergbaar. Verder is elk deel een soort van catwalk voor de allernieuwste kleding uit modewinkels die in drukke winkelstraten te vinden zijn. De karakters wisselen heel vaak van de duurste kleding. Winkelen is een belangrijke bezigheid in de serie. Net als vakantie.
Verder vallen mij de interieurs op. Hier zijn binnenshuisarchitecten aan het werk geweest. Niet de karakters die gespeeld worden.  Ik ben met de vraag blijven zitten of de gegeven personen wel in hun interieur leven. Het zit er eerder naar uit dat ze zelf ook net zijn binnengestapt.  Ook mag vermeld worden dat er veel gedronken, gesnoept en gegeten wordt, terwijl de karakters toch slank blijven en modieus. Echt aangetast, aangedaan door het leed dat hen overkomt zijn ze niet. Ze blijven mooi.

Er gebeuren ernstige dingen in de serie. Criminaliteit zoals moord en verkrachting maken deel uit van de plots. Het gelukkige eind mag er ook altijd zijn. De schurk is niet altijd de schurk, de vriend is niet altijd de vriend. Als het een schurk is, dan is het een schurk. Als het een vriend is dan is het een vriend. Als geregeld toeschouwer weet je dat het kan veranderen.
Het uiteenvallen van het huisartsengezin, het vreemd gaan van beide partners, was voor mij volkomen onverwachts. Het leek me zo een gelukkig gezin. Dat was het helemaal niet. 
Opvallend is dat er altijd gelogen wordt. Ieder karakter doet zijn best de ander echt oprecht lief te hebben, maar bedriegen lijkt de plots te onderhouden.
Er is niet één plot. Er zijn verhaallijnen die ergens beginnen door een leugen of list, een ongeval, een mazzel, etc.  Die verhaallijnen ontwikkelen zich onder invloed van inwerkingen op elkaar.

Karakters

Er zijn een aantal vaste karakters die iedere keer terugkeren. Karakters hebben onderling ook het een en ander met elkaar te maken. Relatievorming is altijd aanwezig. Zelden stabiel. De karakters wisselen nog al eens van partner. Er zit dus zo gezegd veel beweging in. 
Enkele karakters zijn zonder relatie bij wie je kunt verwachten dat ze een relatie krijgen zullen. Dat houdt in dat er naar een volgend karakter wordt uitgekeken. Wie zal dat zijn?

Economie en achtergrond

Wat mijn interesse wekte, was hoe de economie een rol speelt.
Ik telde 11 belangrijke economische contexten en circuits waarin de karakters elkaar ontmoeten kunnen. Een en ander speelt zich af in de woonomgeving van de karakters: Meerdijk.
Charlie, dochter van Barbara, heeft een kappers annex schoonheidssalon(1), waar de meeste dames uit Meerdijk komen.  Hier worden nieuwtjes uitgewisseld.  Ze heeft een relatie met Arthur, student medicijnen.
Jack en Ludo doen in Vastgoed(2) en zijn elkaars concurrent in alle opzichten. De een heeft inmiddels de vrouw van de ander gehuwd. Ze blijven gezworen vijanden.
Jef heeft een café. (3) Waar twee andere karakters, Bing en Rik werken die ieder ook een eigen verhaallijn hebben. Bing heeft een relatie met Lorena die ook voor Charlie werkt.
Haar moeder Rosa werkt in de huishouding van Ludo.
Laura, inmiddels een alleenstaande dame, beheert een luxe hotel met een duur restaurant waar iedereen komt eten. (4)
Een andere alleenstaande dame is Maxime. Inwonend zuster van vastgoedhandelaar Ludo. Ze schildert(5); is rijk met een uitgebreid sociaal netwerk waarin en waarmee ze invloed kan uitoefenen. Ze hoeft maar eventjes een telefoontje met deze of gene te plegen en iemand is geholpen. Of juist gehinderd.
Er is het huisartsen gezin Huygens. De huisarts Martijn heeft praktijk aan huis(6) en zijn vrouw Irene eveneens als psychologe. Dex en Ronja zijn hun kinderen.
Janine, ex van Ludo, echtgenote van Jack,  werkt voor een magazine. (7)
Barbara organiseert feesten en partijen. (8)
Nina, dochter van Ludo en Janine, ontwerpt tassen. (9)
Dex, zoon van Martijn en Irene, broer van Ronja, werkt voor Ludo op kantoor(10), net als Lucas.
Lucas is een zoon uit een ander huwelijk van Janine en halfbroer van Nina, dochter uit een huwelijk van Janine en Ludo. 
Ronja, dochter van Martijn en Irene, zus van Dex,  werkt in de salon voor Charlie.
Danny, broer van Rik, is samen met  Noud de klusjesman. (11)
Rik en Noud hebben geen relatie meer.
Naast ieders persoonlijke geschiedenis zijn aldus economische handelingen en de relatievorming bepalend voor de karakters en de ontwikkeling van de lijnen. Ze vormen de achtergrond van het gebeuren.
De dialoog is keurig afgestemd op plot en karakters. Geen woord te veel! Geen bespiegelingen en overwegingen. Typisch ook het ondernemersprofiel van de omroep RTL.
De karakters worden op de site van de genoemde serie door de schrijvers op een wijze beschreven die ik niet als zodanig herken in de serie. Hoe kunnen deze beschreven karakters zo liegen en bedriegen? Zo goed omgaan met de schone schijn van de wereld? De serie is eigenlijk een afdruk van rijke welvarende Nederlandse maffiafamilies. Van hen is bekend dat ze zichzelf graag een mooi profiel willen geven.